Interview door Twan
Ik heb geen flauw idee wie Twan is. Op een gegeven moment, ergens jaren geleden alweer, hing hij in de mail en daar is-ie eigenlijk in blijven hangen: om de zoveel maanden arriveert er weer een mailtje van Twan dat dan vol staat met vragen, vragen en nog eens vragen.
Zo ook gisteren: mailtje van Twan in de mailbox. Ik stuurde een kort antwoord en kreeg vervolgens een lange mail vol vragen. Ik heb ze wel beantwoord (als je leraar bent móet je antwoord geven tenslotte) maar dacht toen dat het misschien wel leuk zou zijn voor dit blog.
Overigens heb ik soms geknipt in zijn teksten waardoor de details van hoe we nou weer op dát onderwerp komen misschien niet altijd even duidelijk zijn, maar och, lees er maar overheen.
In de mail die hieraan vooraf ging had Twan wat vragen over de combinatie van Tai Chi en hardlopen, en daar pikken we de draad weer op:
Roel: Ik zou niet wéten waarom een fanatiek hardloper ook Tai Chi zou oefenen.
Twan: Omdat hij daar beter van gaat hardlopen, blessure vrij blijft, en energie efficiënt is. Dat beweren ze tenminste : chirunning.nl
Roel: Ik ken chirunning niet; maar uit wat ik er via jou van begrijp: dan doe je geen Tai Chi, dan ben je een hardloper die manieren zoekt om beter hard te lopen. Iemand die 'Tai Chi doet' is met Tai Chi bezig om de simpele reden dat -ie Tai Chi wil leren.
En mensen die met zoiets komen als chirunning: waar halen die hun kennis vandaan? Niet vanuit een diepgaande kennis van Tai Chi (of chinese geneeskunst/lichaamsvisie) in ieder geval, want dan waren ze nooit gaan hardlopen in the first place.
Chirunning lijkt, in mijn persoonlijke opvatting en -nogmaals- op basis van wat ik er via jou van begrijp, gewoon een manier om mee te liften op het commerciële succes van iets waar ze zelf slechts uitermate oppervlakkige kennis van hebben en graag van willen meeverdienen, meer niet; maar imho als je aan chirunning gaat doen word je èn een slechte hardloper èn een slechte Tai Chi-beoefenaar want je doet twee dingen half, in plaats van één ding góed.
Twan: Immers zoal Wong Kiew Kit wel mooi in zijn boek beschrijft:
Tai Chi Chuan zonder Chi Kung is geen Tai Chi Chuan meer: Het wordt een vorm van lichte oefening die mogelijk enig profijt oplevert voor de bloedsomloop en als ontspanning, maar het is onwaarschijnlijk dat het de vitaliteit en geestelijke helderheid verschaft, die gewoonlijk aan Tai Chi Chuan-beoefening wordt toegeschreven.
Roel: Mee eens.
Twan: overigens schrijft Kenneth S. Cohen weer dat Tai Chi Chuan een onderdeel is van Qigong daar moet ik eens over denken, wat vind jij daarvan?
Roel: Wat Cohen zegt weet ik niet, maar 'Tai Chi Chuan als onderdeel van qigong' is in ieder geval aantoonbare onzin, en aan de andere kant een waarheid als een koe: historisch gesproken is qigong zoals we dat tegenwoordig zien een communistische ontwikkeling en dus van driehonderd jaar na het ontstaan van de eerste Tai Chi, maar daartegenover staat dat er geen disciplines uit de Chinese oudheid bestaan die NIET gerelateerd zijn aan 'een besef van qi': kalligraferen, woningbouw, architectuur, ambachtelijk werk, woning- en landschapsinrichting, geneeskunst, álles.
Twan: Maar is het niet zo dat de gemiddelde Nederlander dat gaat doen waar hij mee opgegroeid is? Als pappa een fanatiek voetballer is wordt jantje waarschijnlijk ook voetballer, want jantje gaat van kleins af aan mee kijken naar pappa.
Roel: Dat is altijd zo geweest sinds mensenheugnis, en dat zou voor een groot deel zeker zo moeten blijven. Hoewel de cijfers uit de publiciteit worden gehouden bestaan er bijvoorbeeld onderzoeken waar uit naar voren komt dat mensen die zijn opgegroeid in een doktersfamilie uiteindelijk een grotere kans hebben om zelf een echt goede arts te worden dan mensen, die uit heel andere soorten -niet-medische- families komen. En dat is vrij logisch natuurlijk, die kinderen hebben hun hele jeugd patientenverhalen aan tafel gehoord, ze zijn al voorgevormd. Helaas is het politiek-ideologisch niet opportuun om naar dergelijke gegevens te handelen.
Dat wil niet zeggen dat mensen van 'buiten de familie' geen kans zouden moeten kunnen krijgen, en ook bij de Chinese vechtkunsten en andere disciplines zie je dus dat er een systeem bestaat (een soort van 'adoptie'-systeem) om de 'dwang' van het erfelijke systeem te omzeilen.
Twan: Als je dan bij b.v. een leraar in krijgskunst terecht komt heb je al gauw het idee van: dit is de ultieme vechtkunst. Dat beweren ze (die leraren - R.) immer ook vaak allemaal, als je een beetje een slechte leraar treft. Gelukkig was mijn leraar niet zo en moedigde iedereen altijd aan om ook eens bij andere stijlen en scholen te gaan kijken, om te kijken hoe het daar was.
Roel: Ik denk sowieso dat een goede leraar (a) geen haast maakt met praten over vechten, en (b) probeert zijn leerlingen zo lang mogelijk binnen dezelfde school te houden. Yang Luchan deed er achttien jaar (!) over om zijn kwaliteiten te bereiken, en tegenwoordig zou alles ineens in achttien máánden moeten kunnen? Het was altijd het gezag van de meester, en tegenwoordig zou de leerling ineens zèlf weten wat goed voor hem is? Wát een onzin...
Verder: in mijn ogen is iemand die mensen aantrekt met 'goed kunnen vechten' iemand die les gaat geven aan de verkeerde mensen: niet de mensen die zich daadwerkelijk zouden moeten kunnen verdedigen worden hierdoor aangetrokken en gemotiveerd, maar de mensen die er toch al een handje van hebben om hun kracht te misbruiken.
Affijn, need I say more: KLIK.
Nou, dan ben je een leraar hoor, als je iemand zo hebt lesgegeven; daar kun je mee aankomen bij de Hemelpoort als het je tijd is.
Verder worden kwaliteiten bereikt door heel lang steeds hetzelfde te doen, niet door van school naar school te hoppen voordat je ene stijl er echt goed in zit (na een jaartje of achttien dus).
Twan: Maar over die opmerking “waar je mee opgroeit”. Ik vroeg me af wat jij allemaal vóór je Tit Khun en Tai Chi periode hebt beoefend. En hoe je dan uiteindelijk terecht bent gekomen bij Tai Chi?
Roel: Ik heb voor ik bij meneer Tan kwam een half jaartje Kyokushinkai-Karate gedaan -ergens in 1973 of zo- en daarna een jaar (oude stijl-) Taekwondo. Bij meneer Tan heb ik overigens veel meer geleerd dan 'alleen maar' Tit Khun.
Ik ben bij Tai Chi gekomen door twee dingen. Ten eerste was ik jong en zocht ik leesmateriaal over Tit Khun. Dat was er niet, maar toen ik over Tai Chi las (er was toen alleen nog maar één boekje van Cheng Man-ching en een Klassieken-werkje van Benjamin Lo) leek dat over precies hetzelfde te gaan.
Daarnaast was meneer Tan zelf geïnteresseerd in Tai Chi. Hij nam ons mee naar de eerste rondreizende demo van het China Wushu Team, begin jaren tachtig. China was nog maar net een paar maanden 'open' in die dagen. Er werd veel moderne wushu getoond en we stonden eigenlijk op het punt om weg te gaan maar toen werd er – in het Chinees- omgeroepen dat er nu een demonstratie Tai Chi kwam. De demo was in een enorme sporthal, je weet wel, zo'n toernooizaal, en er liep een redelijk stevig gebouwde man naar de stip in het midden. Hij riep heel hard “yang shi taijiquan yi ling ba shi” en begon... en zelfs de grootste schooiers op de tribune, die daarvoor al hadden lopen roepen “kom maar op met je kungfu!”, waren vervolgens een half uur doodstil... zó'n enorme power had die man.
Nou wil het toeval dat ik kort daarvoor zelf in Eindhoven op zoek was geweest naar een Tai Chi-school. Er was in die tijd niet zoveel, en elke keer als er een nieuwe cursus begon ging ik naar de open dag. Elke keer weer begon de leraar over dat Tai Chi een vechtkunst was, er werd wat pushing hands gedaan,... en vervolgens gooide ik de leraar om (niet uit kwaaie wil of om stoer te doen, maar die leraar zei zèlf "duw mij maar"; nou, dat deed ik toen braaf), met als gevolg dat-ie zijn nog niet begonnen cursus alweer kon sluiten.
Dat is zo'n vijftien keer gebeurd, en toen werd ik door meneer Tan op het matje geroepen. Ik dacht eerst dat ik op mijn duvel zou krijgen omdat ik een andere leraar zocht om bij te leren (een absolute no-no in de 'echte' krijgskunstwereld), maar daar ging het niet over: ik kreeg op mijn sodemieter en had die leraren niet mogen omgooien, want “je mag iemand's brood niet kapot maken”.
Ja sorry, kon ík er wat aan doen dat zij zo waardeloos waren...
Maar goed, toen kwam kort daarna die gigantische powerdemonstratie en vanaf dat punt heb ik steeds zoiets gehad van 'die power wil ik óók'. (Overigens zou ik vijftien jaar later een Tai Chi-boek kopen en ik dacht, toen ik de foto's zag: “Hé die vent die ken ik...”: het was de meester die toen met zijn power die gigantische zaal vol schooiers stil had gekregen. Het bleek Yang Zhenduo te zijn, de zoon van Yang Chengfu. Dus in zekere zin is die mijn eerste Tai Chi-leraar).
Toen meneer Tan tien jaar later kwam te overlijden zei hij dat ik nog niet klaar was en een neigong-leraar moest gaan zoeken, en zo ben ik bij mijn Tai Chi-leraar terecht gekomen die toen nog ècht les gaf, niet vormpje-zus en vormpje-zo.
Ik wilde toen allang geen Tai Chi meer leren, ik had 'mijn' Tit Khun, maar zo werkte dat niet bij hem dus toen ik uiteindelijk bij hem wegging na weer tien jaar had ik ineens per ongeluk amper neigong maar wel Tai Chi in mijn bagage.
En zo is het gekomen :-)
Twan: Als meneer Tan bokser was geweest of van mijn part schaatser had jij dan nu ook Tai Chi onderwezen?
Roel: Wat je tegenkomt in je leven heb je voor je geboorte voor jezelf uitgezocht om te maken dat je ziel kan groeien. Als je het niet tegenkomt moet je er dus niet naar willen zoeken, dan is het niet jouw Weg. Ik heb Tai Chi nooit gevonden toen ik het zocht, het is naar mij gekomen toen het mijn tijd was.
Twan: Ik had je niet moeten vragen of trimmen goed is voor je Tai Chi maar of jij van mening bent dat trimmen goed is voor je gezondheid?
Roel: Ik ben geen dokter en ik ben geen trimmer, ik heb geen flauw idee; ik ben niet bezig met 'goed voor de gezondheid', ik ben bezig met mijn zoektocht naar power, naar mijn 'stairway to Heaven'.
Maar on a personal note: ik denk (ik dènk) dat alles wat een vorm is van bezig zijn om lánger te leven afleidt van bezig zijn met júister leven; ik vind het een vorm van ziekelijk egocentrisme die volledig afleidt van opgaan in je omgeving.
Maar goed, da's mijn persoonlijke visie.
Twan: Maar wat denk jij van dat trimmen...
Roel: Ik denk niks van trimmen, ik vind het een zinloze bezigheid die, als je het niet intensief genoeg doet, geen zoden aan de dijk zet en als je het wel intensief genoeg doet, uitermate ongezond is. Het is niet voor niets dat marathonlopers er allemaal uitzien als junkies en zich overigens ook zo gedragen.
Bovendien sterft het van de smog en in die zin is trimmen dus net zo gezond als een pakje sigaretten roken met de ramen dicht.
Twan: ...en hoe combineer jij Tai Chi met de huidige moderne maatschappij?
Roel: Niet. De moderne maatschappij heeft de wereld in haar totaliteit (de wereld is echt waar groter dan de maatschappij van mensen) niet zoveel positiefs te bieden en is gebouwd op misbruik: misbruik van de wereld, van alle leven rondom ons, misbruik van onze medemens ook. Ik heb niet echt plannen om daar nog verder iets aan te gaan bijdragen en ik heb al helemáál geen interesse om te helpen Tai Chi mee aan te passen aan die misbruik- en moordpartij.
Twan: Ik heb nogal last van teveel denken en piekeren de laatste tijd. Is het dan juist niet belangrijk om iets 'yangs' te doen (hardlopen)?
Roel: Je moet doen wat van binnen voelt dat je moet doen, niet aan anderen vragen wat zij ervan denken want dan ga je doen wat goed zou zijn voor, of volgens, hèn. Zoek in je hart.
Twan: Een ander voorbeeld ik wil graag solliciteren bij de Dienst Koninklijke Diplomatie Beveiliging. Eigenlijk wilde ik bij het KCT -Commando’s maar daar kom ik sowieso niet door de medische keuring vanwege het gemis van mijn milt,...
Roel: Ah, vandaar het denken en piekeren misschien (volgens Chinese geneeskunst gerelateerd aan de Milt). Ga eens naar een goede TCM-arts (mijn Tai Chi-leerling in Best bijvoorbeeld), die kan misschien wat balanceren....
Twan: ...Voor die DKDB keuring moet je een redelijke fysieke conditie hebben en dus een test afleggen: Dat je zoveel km binnen een bepaalde tijd kunt lopen. Minimum aantal push- en sit-ups en pull-ups, sprinten etc. Iets wat niet echt strookt met Tai Chi zeg maar. Dat gaat dus niet meevallen.
Nu zit ik al te denken wat voor antwoord ik hier op ga krijgen. Het zal waarschijnlijk iets zijn van: Iemand die goed in Tai Chi wil worden (jij dus) gaat niet bij de DKDB, die kiest een leven waarin hij continu bezig kan zijn met Tai Chi ( ik zie nu in dat jij het als Tai Chi leraar/schoolhouder niet slecht voor elkaar hebt) en kan daar dus niet over oordelen. Maar goed is het niet zo dat de “echte ware meesters” in Tai Chi leven als kluizenaars ergens in een hutje ver weg van de beschaafde moderne wereld? Die leidt hen immers alleen maar af om hun meesterschap te bereiken….Hoe ga jij hier mee om als ik vragen mag?
Roel: De echte meesters die als kluizenaar leven zijn mensen die de uitkomsten van hun Tai Chi-training verder hebben doorgevoerd, en die de 'aardse vaardigheden' à Tai Chi ver ontstegen zijn. Dat zijn mensen die volledig zoeken op te gaan in de energetische visie op de wereld, de echte Daoïsten zogezegd.
Yang Luchan echter, een niveautje minder 'want aards bezig', was bodyguard en instructeur van de paleiswacht; Sun Lutang leidde een 'escortservice': transportbewaking en dergelijke. Dus de vraag ligt bij jou: hoe heilig wil je worden?
Een heel ander iets overigens is dat Yang en Sun al goed wáren toen ze hun business begonnen, en ik ken je niet maar ik heb de indruk dat je nog een weg hebt te gaan. Dat deel van je persoonlijke ontwikkeling zal je niet meer lukken als je in een dergelijke functie druk bezig gaat zijn, dus los van wel of niet heilig willen zijn is vooralsnog de vraag wat je belangrijker vindt: doorleren in Tai Chi of die specifieke baan? Ik kan dat niet voor je beantwoorden, dat moet je helemaal zelf uitvogelen.
Twan: Jij bent toch ook redelijk actief met je sociale leven. Je houd een weblog bij gaat op vakantie etc?
Roel: Mijn sociale leven beperkt zich tot mensen die ik ken via trainen; mijn familie zie ik amper. Het weblog is voor mij (wás voor mij) een manier om wat dingetjes voor mezelf op een rij te zetten of op schrift door te geven aan mijn leerlingen, en op vakantie gaan is een soort van retraite. Ja, ik moet dan soms 'gezellig doen' met mijn vriendin maar ik ben het meeste bezig met bezinning, introspectie, en dingen naar boven laten komen die het afgelopen jaar onder het oppervlak druk hebben opgebouwd.
Verder is 'vakantie' een moment in de tijd -zeker de kortere stedentrips- om de band tussen mijn vriendin en mij te versterken of te herbevestigen, en een goed thuisbasis is belangrijk voor mensen die willen oefenen want vanuit een staat van onrust kom je tot niks.
Twan: Ik heb het je de vorige keer al eens gevraagd: maar ben je nog steeds niet anders tegen je voedingswijze aan gaan kijken door de TCM studie? Zoals ik eerder ook al aangaf schreef je ooit in een mail dat de lokale frietboer goede zaken met je deed. En dat je je er niet zo mee bezig hield. Immers JIJ kon toch niks aan de kwaliteit van het voedsel veranderen schreef je nog zo mooi. Ben jij niet van mening dan dat voedsel ook een vorm van qi en dus energie is? En dat voedsel waar het meeste qi in zit verse natuurlijke producten uit eigen streek van het seizoen zijn?
Roel: Dat zijn een boel vragen door elkaar.
Ben ik er anders tegenaan gaan kijken: ik begrijp meer van hoe 'voeding' volgens tcm werkt en nee, ik heb niets veranderd aan mijn eetpatroon. Kijk, ik ben opgegroeid tussen de enorm hoge meesters die desondanks zwaar rookten (zoals meneer Tan) of onwijs zware drinkers waren (anderen); maar hun Tai Chi of andere kunst was top notch, de vaardigheid stond volledig los van hun levenswijze. Zijn ze daardoor, voorzover ze overleden zijn, vroeger overleden?
Ik geloof niet dat zij zo in het leven stonden. Je gaat zodra je je taak op aarde volbracht hebt en geen moment eerder, ongeacht hoe je leeft. Het enige dat je kunt verbruien voor jezelf is de staat waarín je die taak moet volbrengen.
Is voedsel een vorm van qi? Ja, want uiteindelijk is álles qi; en nee, voedsel is een basisprodukt voor het vormen van de lichaamseigen qi en kan, als zodanig, een behoorlijke invloed op je systeem uitoefenen. Te koud eten (gekoeld drinken uit de koelkast of ijs eten) is onnatuurlijk en zwaar verkeerd. Veel moderne klachten die voedingsgerelateerd zijn kom je tegen bij mensen die koud drinken bij warm eten.
Maar de 'echte Daoïsten' bijvoorbeeld waren/zijn wars van het eten van granen, en ik op mijn beurt eet voornamelijk aardappel. Dat doe ik al van kinds af aan en je kunt er dus blijkbaar vijftig mee worden en twintig jaar niet naar een dokter hoeven. Waarom zou ik dan veranderen?
Twan: Ik geloof wel dat er een kern van waarheid inzit dat je door slecht voedsel ziekte kunt bespoedigen.
Roel: De sleutel in dat zinnetje is (a) het woord 'geloof', en (b) de term 'slecht voedsel': je kunt tegenwoordig amper meer aan góed voedsel komen want overal wordt wel kunstmatig wat aan toegevoegd waardoor het oorspronkelijke produkt volledig uit balans is; en wat dacht je van die 'gezonde vruchtensappen'? Met alle toevoegingen erin zit in één glas misschien wel evenveel als in tien sinaasappels bijvoorbeeld, maar wie eet er nou tien sinaasappels op één dag, dag in dag uit? En als je dat van nature nooit zou eten, waarom zou je het dan wel drinken?
En speaking of sinaasappels: die zijn niet van hier, sinaasappels horen niet bij ons klimaat. Hoe zouden ze dan goed zijn voor de mensen die al tienduizenden jaren in deze klimaatszone leven en zich evolutionair nooit op sinaasappels hebben aangepast?
Oftewel: wat bedoel je met 'goed voedsel'?
Twan: Misschien een wat domme persoonlijke vraag die helemaal niet in deze context past. Maar ik vraag het me gewoon af. Volg jij ook een bepaalde geloofsleer ? Ben je b.v. christen en geloof je in god ? Of geloof je vooral in jezelf? Ik vraag dit omdat Tai Chi niet uitgaat van een geloof.
Roel: Gaat Tai Chi niet uit van een geloof? Dat moet je aan die Gristenen vertellen die weglopen uit mijn worskhops omdat "yin en yang iets van de duivel is volgens mijn dominee"...
En het is ook nieuw voor mij trouwens:
- Tai Chi is een kunst die zich centreert rond vaardigheid in qi-manipulatie en de meerderheid van de westerse mensen vindt dat toch echt een soort van 'geloof' of 'bijgeloof'.
- Tai Chi is gebaseerd op Daoïstische concepten, en de meerderheid van de westerse mensen vindt dat wel degelijk een vorm van 'geloof'.
- Tai Chi -met name de Chen-stijl- hanteert boeddhistische ideeën (vormtraining bijvoorbeeld is een soort van fysieke mandala-meditatie; veel houdingen zijn kopieën van boeddhistische tempelbeelden om hun power over te nemen; veel namen van houdingen refereren aan boeddhistische heiligen of ideeën), en de meerderheid van de westerse mensen vindt het boeddhisme toch echt wel een vorm van 'geloof'.
Dus Tai Chi is, als samenraapsel, in de ogen van ietwat dommere en ongeschoolde mensen zelf misschien wel een soort van geloof op zích te noemen. Wat IK 'vaardigheid' noem en wat IK kan waarnemen betreft zaken die anderen niet zien of voelen; en de mensen die bij mij komen leren zullen dat de eerste jaren maar blind moeten accepteren. Dus vanaf welk punt wordt iets 'geloof'?
Los van dit alles geef ik geen krijgskunstles aan mensen die níet geloven; wát ze geloven zal me worst wezen, dát ze geloven is wat telt. De 'waarheid' van hun geloof vind ik niet belangrijk maar het geeft aan dat ze een concept van morele grenzen hebben, van wat ze 'goed' en 'slecht' vinden ten opzichte van hun medemens.
Twan: Nou ik zie dat het weer behoorlijk vol staat met vragen aan jou. Ik hoop dat je ze weer wilt beantwoorden, maar nogmaals als je het niet waardeert dat ik je lastig val hoor ik dat graag. Maar ben gewoon erg benieuwd naar jou mening , de mening van een Tai Chi “meester”.
Voor ik het vergeet nog even 2 concrete vragen. Is het mogelijk om Tai Chi krijgskunt in Best te beoefenen? En kan ik je boek(-en) nog ergens bestellen, komt er nog een nieuwe druk?
Roel: Voor Krijgskunst Tai Chi in Best kun je contact opnemen met Peter van Elderen (xinglin.nl).
Mijn boeken zijn voor zover ik weet niet meer te bestellen, al kun je 'de Principes van Tai Chi' als pdf-bestand kopen voor €10,-
Zo ook gisteren: mailtje van Twan in de mailbox. Ik stuurde een kort antwoord en kreeg vervolgens een lange mail vol vragen. Ik heb ze wel beantwoord (als je leraar bent móet je antwoord geven tenslotte) maar dacht toen dat het misschien wel leuk zou zijn voor dit blog.
Overigens heb ik soms geknipt in zijn teksten waardoor de details van hoe we nou weer op dát onderwerp komen misschien niet altijd even duidelijk zijn, maar och, lees er maar overheen.
In de mail die hieraan vooraf ging had Twan wat vragen over de combinatie van Tai Chi en hardlopen, en daar pikken we de draad weer op:
Roel: Ik zou niet wéten waarom een fanatiek hardloper ook Tai Chi zou oefenen.
Twan: Omdat hij daar beter van gaat hardlopen, blessure vrij blijft, en energie efficiënt is. Dat beweren ze tenminste : chirunning.nl
Roel: Ik ken chirunning niet; maar uit wat ik er via jou van begrijp: dan doe je geen Tai Chi, dan ben je een hardloper die manieren zoekt om beter hard te lopen. Iemand die 'Tai Chi doet' is met Tai Chi bezig om de simpele reden dat -ie Tai Chi wil leren.
En mensen die met zoiets komen als chirunning: waar halen die hun kennis vandaan? Niet vanuit een diepgaande kennis van Tai Chi (of chinese geneeskunst/lichaamsvisie) in ieder geval, want dan waren ze nooit gaan hardlopen in the first place.
Chirunning lijkt, in mijn persoonlijke opvatting en -nogmaals- op basis van wat ik er via jou van begrijp, gewoon een manier om mee te liften op het commerciële succes van iets waar ze zelf slechts uitermate oppervlakkige kennis van hebben en graag van willen meeverdienen, meer niet; maar imho als je aan chirunning gaat doen word je èn een slechte hardloper èn een slechte Tai Chi-beoefenaar want je doet twee dingen half, in plaats van één ding góed.
Twan: Immers zoal Wong Kiew Kit wel mooi in zijn boek beschrijft:
Tai Chi Chuan zonder Chi Kung is geen Tai Chi Chuan meer: Het wordt een vorm van lichte oefening die mogelijk enig profijt oplevert voor de bloedsomloop en als ontspanning, maar het is onwaarschijnlijk dat het de vitaliteit en geestelijke helderheid verschaft, die gewoonlijk aan Tai Chi Chuan-beoefening wordt toegeschreven.
Roel: Mee eens.
Twan: overigens schrijft Kenneth S. Cohen weer dat Tai Chi Chuan een onderdeel is van Qigong daar moet ik eens over denken, wat vind jij daarvan?
Roel: Wat Cohen zegt weet ik niet, maar 'Tai Chi Chuan als onderdeel van qigong' is in ieder geval aantoonbare onzin, en aan de andere kant een waarheid als een koe: historisch gesproken is qigong zoals we dat tegenwoordig zien een communistische ontwikkeling en dus van driehonderd jaar na het ontstaan van de eerste Tai Chi, maar daartegenover staat dat er geen disciplines uit de Chinese oudheid bestaan die NIET gerelateerd zijn aan 'een besef van qi': kalligraferen, woningbouw, architectuur, ambachtelijk werk, woning- en landschapsinrichting, geneeskunst, álles.
Twan: Maar is het niet zo dat de gemiddelde Nederlander dat gaat doen waar hij mee opgegroeid is? Als pappa een fanatiek voetballer is wordt jantje waarschijnlijk ook voetballer, want jantje gaat van kleins af aan mee kijken naar pappa.
Roel: Dat is altijd zo geweest sinds mensenheugnis, en dat zou voor een groot deel zeker zo moeten blijven. Hoewel de cijfers uit de publiciteit worden gehouden bestaan er bijvoorbeeld onderzoeken waar uit naar voren komt dat mensen die zijn opgegroeid in een doktersfamilie uiteindelijk een grotere kans hebben om zelf een echt goede arts te worden dan mensen, die uit heel andere soorten -niet-medische- families komen. En dat is vrij logisch natuurlijk, die kinderen hebben hun hele jeugd patientenverhalen aan tafel gehoord, ze zijn al voorgevormd. Helaas is het politiek-ideologisch niet opportuun om naar dergelijke gegevens te handelen.
Dat wil niet zeggen dat mensen van 'buiten de familie' geen kans zouden moeten kunnen krijgen, en ook bij de Chinese vechtkunsten en andere disciplines zie je dus dat er een systeem bestaat (een soort van 'adoptie'-systeem) om de 'dwang' van het erfelijke systeem te omzeilen.
Twan: Als je dan bij b.v. een leraar in krijgskunst terecht komt heb je al gauw het idee van: dit is de ultieme vechtkunst. Dat beweren ze (die leraren - R.) immer ook vaak allemaal, als je een beetje een slechte leraar treft. Gelukkig was mijn leraar niet zo en moedigde iedereen altijd aan om ook eens bij andere stijlen en scholen te gaan kijken, om te kijken hoe het daar was.
Roel: Ik denk sowieso dat een goede leraar (a) geen haast maakt met praten over vechten, en (b) probeert zijn leerlingen zo lang mogelijk binnen dezelfde school te houden. Yang Luchan deed er achttien jaar (!) over om zijn kwaliteiten te bereiken, en tegenwoordig zou alles ineens in achttien máánden moeten kunnen? Het was altijd het gezag van de meester, en tegenwoordig zou de leerling ineens zèlf weten wat goed voor hem is? Wát een onzin...
Verder: in mijn ogen is iemand die mensen aantrekt met 'goed kunnen vechten' iemand die les gaat geven aan de verkeerde mensen: niet de mensen die zich daadwerkelijk zouden moeten kunnen verdedigen worden hierdoor aangetrokken en gemotiveerd, maar de mensen die er toch al een handje van hebben om hun kracht te misbruiken.
Affijn, need I say more: KLIK.
Nou, dan ben je een leraar hoor, als je iemand zo hebt lesgegeven; daar kun je mee aankomen bij de Hemelpoort als het je tijd is.
Verder worden kwaliteiten bereikt door heel lang steeds hetzelfde te doen, niet door van school naar school te hoppen voordat je ene stijl er echt goed in zit (na een jaartje of achttien dus).
Twan: Maar over die opmerking “waar je mee opgroeit”. Ik vroeg me af wat jij allemaal vóór je Tit Khun en Tai Chi periode hebt beoefend. En hoe je dan uiteindelijk terecht bent gekomen bij Tai Chi?
Roel: Ik heb voor ik bij meneer Tan kwam een half jaartje Kyokushinkai-Karate gedaan -ergens in 1973 of zo- en daarna een jaar (oude stijl-) Taekwondo. Bij meneer Tan heb ik overigens veel meer geleerd dan 'alleen maar' Tit Khun.
Ik ben bij Tai Chi gekomen door twee dingen. Ten eerste was ik jong en zocht ik leesmateriaal over Tit Khun. Dat was er niet, maar toen ik over Tai Chi las (er was toen alleen nog maar één boekje van Cheng Man-ching en een Klassieken-werkje van Benjamin Lo) leek dat over precies hetzelfde te gaan.
Daarnaast was meneer Tan zelf geïnteresseerd in Tai Chi. Hij nam ons mee naar de eerste rondreizende demo van het China Wushu Team, begin jaren tachtig. China was nog maar net een paar maanden 'open' in die dagen. Er werd veel moderne wushu getoond en we stonden eigenlijk op het punt om weg te gaan maar toen werd er – in het Chinees- omgeroepen dat er nu een demonstratie Tai Chi kwam. De demo was in een enorme sporthal, je weet wel, zo'n toernooizaal, en er liep een redelijk stevig gebouwde man naar de stip in het midden. Hij riep heel hard “yang shi taijiquan yi ling ba shi” en begon... en zelfs de grootste schooiers op de tribune, die daarvoor al hadden lopen roepen “kom maar op met je kungfu!”, waren vervolgens een half uur doodstil... zó'n enorme power had die man.
Nou wil het toeval dat ik kort daarvoor zelf in Eindhoven op zoek was geweest naar een Tai Chi-school. Er was in die tijd niet zoveel, en elke keer als er een nieuwe cursus begon ging ik naar de open dag. Elke keer weer begon de leraar over dat Tai Chi een vechtkunst was, er werd wat pushing hands gedaan,... en vervolgens gooide ik de leraar om (niet uit kwaaie wil of om stoer te doen, maar die leraar zei zèlf "duw mij maar"; nou, dat deed ik toen braaf), met als gevolg dat-ie zijn nog niet begonnen cursus alweer kon sluiten.
Dat is zo'n vijftien keer gebeurd, en toen werd ik door meneer Tan op het matje geroepen. Ik dacht eerst dat ik op mijn duvel zou krijgen omdat ik een andere leraar zocht om bij te leren (een absolute no-no in de 'echte' krijgskunstwereld), maar daar ging het niet over: ik kreeg op mijn sodemieter en had die leraren niet mogen omgooien, want “je mag iemand's brood niet kapot maken”.
Ja sorry, kon ík er wat aan doen dat zij zo waardeloos waren...
Maar goed, toen kwam kort daarna die gigantische powerdemonstratie en vanaf dat punt heb ik steeds zoiets gehad van 'die power wil ik óók'. (Overigens zou ik vijftien jaar later een Tai Chi-boek kopen en ik dacht, toen ik de foto's zag: “Hé die vent die ken ik...”: het was de meester die toen met zijn power die gigantische zaal vol schooiers stil had gekregen. Het bleek Yang Zhenduo te zijn, de zoon van Yang Chengfu. Dus in zekere zin is die mijn eerste Tai Chi-leraar).
Toen meneer Tan tien jaar later kwam te overlijden zei hij dat ik nog niet klaar was en een neigong-leraar moest gaan zoeken, en zo ben ik bij mijn Tai Chi-leraar terecht gekomen die toen nog ècht les gaf, niet vormpje-zus en vormpje-zo.
Ik wilde toen allang geen Tai Chi meer leren, ik had 'mijn' Tit Khun, maar zo werkte dat niet bij hem dus toen ik uiteindelijk bij hem wegging na weer tien jaar had ik ineens per ongeluk amper neigong maar wel Tai Chi in mijn bagage.
En zo is het gekomen :-)
Twan: Als meneer Tan bokser was geweest of van mijn part schaatser had jij dan nu ook Tai Chi onderwezen?
Roel: Wat je tegenkomt in je leven heb je voor je geboorte voor jezelf uitgezocht om te maken dat je ziel kan groeien. Als je het niet tegenkomt moet je er dus niet naar willen zoeken, dan is het niet jouw Weg. Ik heb Tai Chi nooit gevonden toen ik het zocht, het is naar mij gekomen toen het mijn tijd was.
Twan: Ik had je niet moeten vragen of trimmen goed is voor je Tai Chi maar of jij van mening bent dat trimmen goed is voor je gezondheid?
Roel: Ik ben geen dokter en ik ben geen trimmer, ik heb geen flauw idee; ik ben niet bezig met 'goed voor de gezondheid', ik ben bezig met mijn zoektocht naar power, naar mijn 'stairway to Heaven'.
Maar on a personal note: ik denk (ik dènk) dat alles wat een vorm is van bezig zijn om lánger te leven afleidt van bezig zijn met júister leven; ik vind het een vorm van ziekelijk egocentrisme die volledig afleidt van opgaan in je omgeving.
Maar goed, da's mijn persoonlijke visie.
Twan: Maar wat denk jij van dat trimmen...
Roel: Ik denk niks van trimmen, ik vind het een zinloze bezigheid die, als je het niet intensief genoeg doet, geen zoden aan de dijk zet en als je het wel intensief genoeg doet, uitermate ongezond is. Het is niet voor niets dat marathonlopers er allemaal uitzien als junkies en zich overigens ook zo gedragen.
Bovendien sterft het van de smog en in die zin is trimmen dus net zo gezond als een pakje sigaretten roken met de ramen dicht.
Twan: ...en hoe combineer jij Tai Chi met de huidige moderne maatschappij?
Roel: Niet. De moderne maatschappij heeft de wereld in haar totaliteit (de wereld is echt waar groter dan de maatschappij van mensen) niet zoveel positiefs te bieden en is gebouwd op misbruik: misbruik van de wereld, van alle leven rondom ons, misbruik van onze medemens ook. Ik heb niet echt plannen om daar nog verder iets aan te gaan bijdragen en ik heb al helemáál geen interesse om te helpen Tai Chi mee aan te passen aan die misbruik- en moordpartij.
Twan: Ik heb nogal last van teveel denken en piekeren de laatste tijd. Is het dan juist niet belangrijk om iets 'yangs' te doen (hardlopen)?
Roel: Je moet doen wat van binnen voelt dat je moet doen, niet aan anderen vragen wat zij ervan denken want dan ga je doen wat goed zou zijn voor, of volgens, hèn. Zoek in je hart.
Twan: Een ander voorbeeld ik wil graag solliciteren bij de Dienst Koninklijke Diplomatie Beveiliging. Eigenlijk wilde ik bij het KCT -Commando’s maar daar kom ik sowieso niet door de medische keuring vanwege het gemis van mijn milt,...
Roel: Ah, vandaar het denken en piekeren misschien (volgens Chinese geneeskunst gerelateerd aan de Milt). Ga eens naar een goede TCM-arts (mijn Tai Chi-leerling in Best bijvoorbeeld), die kan misschien wat balanceren....
Twan: ...Voor die DKDB keuring moet je een redelijke fysieke conditie hebben en dus een test afleggen: Dat je zoveel km binnen een bepaalde tijd kunt lopen. Minimum aantal push- en sit-ups en pull-ups, sprinten etc. Iets wat niet echt strookt met Tai Chi zeg maar. Dat gaat dus niet meevallen.
Nu zit ik al te denken wat voor antwoord ik hier op ga krijgen. Het zal waarschijnlijk iets zijn van: Iemand die goed in Tai Chi wil worden (jij dus) gaat niet bij de DKDB, die kiest een leven waarin hij continu bezig kan zijn met Tai Chi ( ik zie nu in dat jij het als Tai Chi leraar/schoolhouder niet slecht voor elkaar hebt) en kan daar dus niet over oordelen. Maar goed is het niet zo dat de “echte ware meesters” in Tai Chi leven als kluizenaars ergens in een hutje ver weg van de beschaafde moderne wereld? Die leidt hen immers alleen maar af om hun meesterschap te bereiken….Hoe ga jij hier mee om als ik vragen mag?
Roel: De echte meesters die als kluizenaar leven zijn mensen die de uitkomsten van hun Tai Chi-training verder hebben doorgevoerd, en die de 'aardse vaardigheden' à Tai Chi ver ontstegen zijn. Dat zijn mensen die volledig zoeken op te gaan in de energetische visie op de wereld, de echte Daoïsten zogezegd.
Yang Luchan echter, een niveautje minder 'want aards bezig', was bodyguard en instructeur van de paleiswacht; Sun Lutang leidde een 'escortservice': transportbewaking en dergelijke. Dus de vraag ligt bij jou: hoe heilig wil je worden?
Een heel ander iets overigens is dat Yang en Sun al goed wáren toen ze hun business begonnen, en ik ken je niet maar ik heb de indruk dat je nog een weg hebt te gaan. Dat deel van je persoonlijke ontwikkeling zal je niet meer lukken als je in een dergelijke functie druk bezig gaat zijn, dus los van wel of niet heilig willen zijn is vooralsnog de vraag wat je belangrijker vindt: doorleren in Tai Chi of die specifieke baan? Ik kan dat niet voor je beantwoorden, dat moet je helemaal zelf uitvogelen.
Twan: Jij bent toch ook redelijk actief met je sociale leven. Je houd een weblog bij gaat op vakantie etc?
Roel: Mijn sociale leven beperkt zich tot mensen die ik ken via trainen; mijn familie zie ik amper. Het weblog is voor mij (wás voor mij) een manier om wat dingetjes voor mezelf op een rij te zetten of op schrift door te geven aan mijn leerlingen, en op vakantie gaan is een soort van retraite. Ja, ik moet dan soms 'gezellig doen' met mijn vriendin maar ik ben het meeste bezig met bezinning, introspectie, en dingen naar boven laten komen die het afgelopen jaar onder het oppervlak druk hebben opgebouwd.
Verder is 'vakantie' een moment in de tijd -zeker de kortere stedentrips- om de band tussen mijn vriendin en mij te versterken of te herbevestigen, en een goed thuisbasis is belangrijk voor mensen die willen oefenen want vanuit een staat van onrust kom je tot niks.
Twan: Ik heb het je de vorige keer al eens gevraagd: maar ben je nog steeds niet anders tegen je voedingswijze aan gaan kijken door de TCM studie? Zoals ik eerder ook al aangaf schreef je ooit in een mail dat de lokale frietboer goede zaken met je deed. En dat je je er niet zo mee bezig hield. Immers JIJ kon toch niks aan de kwaliteit van het voedsel veranderen schreef je nog zo mooi. Ben jij niet van mening dan dat voedsel ook een vorm van qi en dus energie is? En dat voedsel waar het meeste qi in zit verse natuurlijke producten uit eigen streek van het seizoen zijn?
Roel: Dat zijn een boel vragen door elkaar.
Ben ik er anders tegenaan gaan kijken: ik begrijp meer van hoe 'voeding' volgens tcm werkt en nee, ik heb niets veranderd aan mijn eetpatroon. Kijk, ik ben opgegroeid tussen de enorm hoge meesters die desondanks zwaar rookten (zoals meneer Tan) of onwijs zware drinkers waren (anderen); maar hun Tai Chi of andere kunst was top notch, de vaardigheid stond volledig los van hun levenswijze. Zijn ze daardoor, voorzover ze overleden zijn, vroeger overleden?
Ik geloof niet dat zij zo in het leven stonden. Je gaat zodra je je taak op aarde volbracht hebt en geen moment eerder, ongeacht hoe je leeft. Het enige dat je kunt verbruien voor jezelf is de staat waarín je die taak moet volbrengen.
Is voedsel een vorm van qi? Ja, want uiteindelijk is álles qi; en nee, voedsel is een basisprodukt voor het vormen van de lichaamseigen qi en kan, als zodanig, een behoorlijke invloed op je systeem uitoefenen. Te koud eten (gekoeld drinken uit de koelkast of ijs eten) is onnatuurlijk en zwaar verkeerd. Veel moderne klachten die voedingsgerelateerd zijn kom je tegen bij mensen die koud drinken bij warm eten.
Maar de 'echte Daoïsten' bijvoorbeeld waren/zijn wars van het eten van granen, en ik op mijn beurt eet voornamelijk aardappel. Dat doe ik al van kinds af aan en je kunt er dus blijkbaar vijftig mee worden en twintig jaar niet naar een dokter hoeven. Waarom zou ik dan veranderen?
Twan: Ik geloof wel dat er een kern van waarheid inzit dat je door slecht voedsel ziekte kunt bespoedigen.
Roel: De sleutel in dat zinnetje is (a) het woord 'geloof', en (b) de term 'slecht voedsel': je kunt tegenwoordig amper meer aan góed voedsel komen want overal wordt wel kunstmatig wat aan toegevoegd waardoor het oorspronkelijke produkt volledig uit balans is; en wat dacht je van die 'gezonde vruchtensappen'? Met alle toevoegingen erin zit in één glas misschien wel evenveel als in tien sinaasappels bijvoorbeeld, maar wie eet er nou tien sinaasappels op één dag, dag in dag uit? En als je dat van nature nooit zou eten, waarom zou je het dan wel drinken?
En speaking of sinaasappels: die zijn niet van hier, sinaasappels horen niet bij ons klimaat. Hoe zouden ze dan goed zijn voor de mensen die al tienduizenden jaren in deze klimaatszone leven en zich evolutionair nooit op sinaasappels hebben aangepast?
Oftewel: wat bedoel je met 'goed voedsel'?
Twan: Misschien een wat domme persoonlijke vraag die helemaal niet in deze context past. Maar ik vraag het me gewoon af. Volg jij ook een bepaalde geloofsleer ? Ben je b.v. christen en geloof je in god ? Of geloof je vooral in jezelf? Ik vraag dit omdat Tai Chi niet uitgaat van een geloof.
Roel: Gaat Tai Chi niet uit van een geloof? Dat moet je aan die Gristenen vertellen die weglopen uit mijn worskhops omdat "yin en yang iets van de duivel is volgens mijn dominee"...
En het is ook nieuw voor mij trouwens:
- Tai Chi is een kunst die zich centreert rond vaardigheid in qi-manipulatie en de meerderheid van de westerse mensen vindt dat toch echt een soort van 'geloof' of 'bijgeloof'.
- Tai Chi is gebaseerd op Daoïstische concepten, en de meerderheid van de westerse mensen vindt dat wel degelijk een vorm van 'geloof'.
- Tai Chi -met name de Chen-stijl- hanteert boeddhistische ideeën (vormtraining bijvoorbeeld is een soort van fysieke mandala-meditatie; veel houdingen zijn kopieën van boeddhistische tempelbeelden om hun power over te nemen; veel namen van houdingen refereren aan boeddhistische heiligen of ideeën), en de meerderheid van de westerse mensen vindt het boeddhisme toch echt wel een vorm van 'geloof'.
Dus Tai Chi is, als samenraapsel, in de ogen van ietwat dommere en ongeschoolde mensen zelf misschien wel een soort van geloof op zích te noemen. Wat IK 'vaardigheid' noem en wat IK kan waarnemen betreft zaken die anderen niet zien of voelen; en de mensen die bij mij komen leren zullen dat de eerste jaren maar blind moeten accepteren. Dus vanaf welk punt wordt iets 'geloof'?
Los van dit alles geef ik geen krijgskunstles aan mensen die níet geloven; wát ze geloven zal me worst wezen, dát ze geloven is wat telt. De 'waarheid' van hun geloof vind ik niet belangrijk maar het geeft aan dat ze een concept van morele grenzen hebben, van wat ze 'goed' en 'slecht' vinden ten opzichte van hun medemens.
Twan: Nou ik zie dat het weer behoorlijk vol staat met vragen aan jou. Ik hoop dat je ze weer wilt beantwoorden, maar nogmaals als je het niet waardeert dat ik je lastig val hoor ik dat graag. Maar ben gewoon erg benieuwd naar jou mening , de mening van een Tai Chi “meester”.
Voor ik het vergeet nog even 2 concrete vragen. Is het mogelijk om Tai Chi krijgskunt in Best te beoefenen? En kan ik je boek(-en) nog ergens bestellen, komt er nog een nieuwe druk?
Roel: Voor Krijgskunst Tai Chi in Best kun je contact opnemen met Peter van Elderen (xinglin.nl).
Mijn boeken zijn voor zover ik weet niet meer te bestellen, al kun je 'de Principes van Tai Chi' als pdf-bestand kopen voor €10,-

moviepage



